ΚΙΣΑΜΙΤΕΣ ΒΙΟΛΙΣΤΕΣ - ΑΦΙΕΡΩΜΑ

ΑΦΙΕΡΩΜΑ ΣΕ ΜΕΡΙΚΟΥΣ ΕΚ ΤΩΝ ΣΗΜΑΝΤΙΚΟΤΕΡΩΝ ΒΙΟΛΙΣΤΩΝ ΤΗΣ ΚΙΣΑΜΟΥ ΠΟΥ ΔΕΝ ΥΠΑΡΧΟΥΝ ΣΤΗΝ ΖΩΗ. ΣΤΗΝ ΜΟΥΣΙΚΗ ΕΠΕΝΔΥΣΗ ΠΑΙΖΕΙ ΒΙΟΛΙ Ο Κ.ΠΑΠΑΔΑΚΗΣ(ΝΑΥΤΗΣ).ΑΚΟΥΓΟΝΤΑΙ ΟΙ ΣΚΟΠΟΙ:ΧΑΝΙΩΤΙΚΟΣ,'Γ ΛΟΥΣΑΚΙΑΝΟΣ ΤΟΥ ΚΙΩΡΟΥ,ΝΟΧΙΑΝΟΣ ΤΟΥ ΤΣΙΛΑΡΙΔΗ,ΚΟΝΤΡΑΣ ΤΟΥ ΜΑΤΖΟΥΡΑΝΑ,ΤΟΠΟΛΙΑΝΟΣ ΤΟΥ ΦΑΝΤΟΜΑΝΩΛΗ,ΣΥΡΤΟΣ ΤΟΥ ΧΑΡΧΑΛΗ.

ΗΡΘΕ Ο ΙΟΥΝΗΣ, ΤΟ ΚΑΛΟΚΑΙΡΑΚΙ ΕΦΤΑΣΕ!

Καλό μήνα σε όλους και όλες, καλό καλοκαίρι να έχουμε. Τα γεγονότα που συμβαίνουν αυτή την περίοδο στην πατρίδα μας βέβαια, είναι ανασταλτικός παράγοντας για να σκεφτούμε το τρίπτυχο "Καλοκαίρι-μπάνια-διακοπές". Και - προσωπική μου γνώμη - καλά κάνουμε και δεν σκεφτόμαστε τα μπάνια, τις παραλίες, τα νησάκια. Άλλα είναι αυτά που προέχουν!!!
Όπως και να έχει όμως, το καλοκαίρι είναι η περίοδος που η Κρήτη, τα Χανιά, η Κίσαμος μας, ζεί για τα καλά σε ρυθμούς που δεν έχουν καμία σχέση με την χειμερινή χαλάρωση. Ήδη ακούω από φίλους που ανήκουν σε διάφορους πολιτιστικούς συλλόγους ότι βρίσκονται σε κινητικότητα, προκειμένου να προετοιμάσουν τις φετινές,τοπικές,εκδηλώσεις. Από αυτό το blog λοιπόν, θα θέλαμε να ευχηθούμε καταρχάς, καλή επιτυχία σε όλους τους τοπικούς πολιτιστικούς συλλόγους. Από την άλλη όμως,θα θέλαμε να υπογραμμίσουμε ότι σε ΚΑΜΙΑ περίπτωση φέτος ,δεν θα πρέπει να γίνει οικονομική εκμετάλλευση (τουρίστας είναι; Αθηναίος είναι; Βάρα του κανα 30αρι ευρουλάκια). Οι διοργανωτές πρέπει να σκεφτούν πολύ καλά και να μην κερδοσκοπήσουν εις βάρος των καλεσμένων που θα θελήσουν να παραβρεθούν και να υποστηρίξουν την κάθε εκδήλωση. Είπαμε, προάγουμε τον πολιτισμό. Και ο πολιτισμός, δεν είναι ούτε η κονόμα, ούτε η κερδοσκοπία. Λογικές τιμές λοιπόν, που θα φέρουν τον κόσμο στην εκδήλωση, αλλά και θα σεβαστούν την κατάσταση που βιώνει σήμερα ο Έλληνας πολίτης. Και από την άλλη, θα θέλαμε να θίξουμε ένα άλλο ζήτημα και ελπίζουμε να το σεβαστούν οι διοργανωτές: Υποστηρίζουμε τα ΤΟΠΙΚΑ μουσικά συγκροτήματα, τους ΤΟΠΙΚΟΥΣ καλλιτέχνες!!! Προς Θεού,δεν έχουμε τίποτα με τους καλλιτέχνες άλλων περιοχών και νομών, το έχουμε ξαναπεί, η Κρήτη είναι ΜΙΑ. Όμως, ας δώσουμε την ευκαιρία στους τοπικούς καλλιτέχνες, στους φίλους και συγχωριανούς μας, να ακουστούν, να παίξουν, να μας διασκεδάσουν και εν κατακλείδι, ζόρι περνάνε κι αυτοί,ας βγάλουν ένα μεροκάματο....στον τόπο μας θα επιστρέψει άλλωστε!!

Καλό καλοκαίρι λοιπόν, καλά να περάσουμε, με το καλό να ανταμώσουμε!

ΜΙΧΑΛΗΣ ΚΟΥΝΕΛΗΣ - ΗΧΟΓΡΑΦΗΣΗ

Ο μεγάλος δάσκαλος του βιολιού, Μιχάλης Κουνέλης, παίζει και τραγουδάει σε μια εξαιρετική ηχογράφηση. Στο λαγούτο,ο Μανώλης Καρτσώνης. Παίζονται οι σκοποί: Συρτός του Καντηλιέρη, Κόντρας του Ματζουράνα, Γιουσούφης του Καραγκιουλέ.

ΜΑΧΗ ΤΗΣ ΚΡΗΤΗΣ, 20/5/1941 - ΡΙΖΙΤΙΚΟ

Βιολί:Ν.Σαριδάκης(Μαύρος),λαγούτο:Γ.Κουτσουρέλης,τραγούδι:Χρ.Κορονιωτάκης. Αφιέρωμα στους Κρήτες αγωνιστές του έπους της Μάχης της Κρήτης, στις 20/5/1941. 70 χρόνια αργότερα, οι ίδιοι επίβουλοι κατακτητές όπου ό,τι δεν πέτυχαν με την δύναμη των όπλων,προσπαθούν να το πετύχουν με την δύναμη του χρήματος. Για άλλη μια φορά..."καλώς να ορίσουν"....




Ένας ελάχιστος φόρος τιμής στους μαχητές της Μάχης της Κρήτης. Σε όλους αυτούς που πολέμησαν και μεγαλούργησαν, σε όλους αυτούς που θυσιάστηκαν στους βωμούς των ομαδικών εκτελέσεων, σε όλη την Κρήτη, αλλά και στην επαρχία Κισάμου: Καστέλλι, Δραπανιάς, Πλακάλωνα, Ταυρωνίτης, Βουκολιές, Μεσαύλια, Σάσσαλο, Μαλάθυρος, Τσουρουνιανά, Κακόπετρος, Κούνενι, Σηρικάρι, Καλάθενες κ.α.

ΑΝΤΩΝΗΣ ΑΝΑΓΝΩΣΤΑΚΗΣ

Ο Αντώνης Αναγνωστάκης σε ηχογράφηση της δεκαετίας του '70. Παίζει τον συρτό του Χάρχαλη και τον συρτό της Νύχτας του Κιώρου. Στο λαγούτο, ο Γιώργης Νταουντάκης.

ΘΕΡΜΗ ΠΑΡΑΚΛΗΣΗ!

Αγαπητοί φίλοι,

Το blog είναι ανοιχτό για όλο τον κόσμο κι αυτός άλλωστε είναι ο σκοπός του. Και επειδή η μουσική μας και η πολιτιστική μας παράδοση δεν είναι κτήμα κανενός, όλα σε αυτή την φιλόξενη μεριά του διαδικτύου είναι ελεύθερα ώς προς την γενικότερη προβολή. Παρατηρήθηκε όμως τον τελευταίο καιρό ένα γενικό "ξεσήκωμα" κάποιων άρθρων που περιέχονται και ίσως να πρωτογράφτηκαν σε αυτό τον ιστότοπο, χωρίς να αναγράφεται η πηγή, δηλαδή, το www.kissamoschania.blogspot.com/. Δεν διεκδικούμε ούτε πατρότητες αλλά ούτε και παρθενογενέσεις,ίσα ίσα. Αλλά όσοι φίλοι θέλουν να πάρουν (καλοδεχούμενοι) κάποιο από τα άρθρα μας, ας σεβαστούν τουλάχιστον τον κόπο που κάνουμε για να ανεβάσουμε δυό-τρία πράγματα και ας αναγράψουν την πηγή από όπου τα έχουν δανειστεί.

Να είστε όλοι καλά

ΓΡ.ΜΑΘΙΟΥΔΑΚΗΣ-ΗΧΟΓΡΑΦΗΣΗ

Ζωντανή ηχογράφηση με τον μοναδικό Γρηγόρη Μαθιουδάκη στο τραγούδι και τον Μανώλη Καρτσώνη στο λαγούτο. Η ηχογράφηση έγινε στο Καστέλλι Κισάμου και ακούγονται οι σκοποί: Συρτός του Χάρχαλη-Γιουσούφης του Καραγκιουλέ-Παραλλαγή Χανιώτικου του Βουρογιάννη.

ΣΤΕΛΙΟΣ ΚΟΥΤΣΟΥΡΕΛΗΣ-ΗΧΟΓΡΑΦΗΣΗ

Ακούστε τον αείμνηστο Στέλιο Κουτσουρέλη σε ερασιτεχνική ηχογράφηση. Παίζει λαγούτο και τραγουδάει ο ίδιος. Ο σκοπός που παίζεται είναι ο Βουλγαριανός συρτός του Νικολή Φαντάκη ή Ζερβού, ο οποίος αποτέλεσε μέρος των διασκευών που έκανε την δεκαετία του '30 ο Ανδρέας Ροδινός.

ΚΙΣΑΜΙΤΕΣ ΚΑΛΙΤΕΧΝΕΣ ΣΦΑΚΙΑΝΗΣ ΚΑΤΑΓΩΓΗΣ

Οροπέδιο Ασκύφου Σφακίων Ανώπολη Σφακίων





Η περήφανη επαρχία του νομού Χανίων, η επαρχία Σφακίων, είναι ένα πραγματικό στολίδι για την πολιτιστική και ιστορική της προσφορά σε βάθος αιώνων. Η περιοχή αυτή που έθρεψε γενιές περήφανων και αδούλωτων ανθρώπων, δυστυχώς σήμερα βρίσκεται σε πληθυσμιακό μαρασμό. Οι λόγοι βέβαια, αν και γνωστοί, δεν είναι δυνατόν να αναλυθούν επί του παρόντος. Πολλοί Σφακιανοί μετοίκησαν σε διάφορες περιοχές από τα χρόνια της τουρκοκρατίας κι έπειτα και μετέδωσαν με τον τρόπο τους, την σφακιανή κουλτούρα. Στην δέ μουσική τους ιδιοσυγκρασία, τα ριζίτικα τραγούδια και το πεντοζάλι ήταν(και είναι) οι γνήσιες εκφράσεις τους. Στην επαρχία Κισάμου, πολλοί Σφακιανοί ήρθαν και κατοίκησαν και διέπρεψαν. Μεγάλες και ιστορικές οικογένειες των Σφακίων ρίζωσαν στην δυτικότερη επαρχία της Κρήτης, επηρέασαν, αλλά και επηρεάστηκαν από τα τοπικά ιδιώματα. Από αυτές τις οικογένεις ξεπήδησαν μεγάλοι και λαμπροί καλλιτέχνες, γεννημένοι μεν στην Κίσαμο αλλά βαθιά αισθανόμενοι την σφακιανή καταγωγή τους. Επηρεασμένοι από την μουσικομάνα Κίσαμο, κρατώντας όμως το ατόφιο αυστηρό ύφος της ρίζας τους. Οι σπουδαιότεροι αυτών ήταν:

- Ανδρεάς Μαριάνος(βιολιστής), γεννημένος στον Δραπανιά Κισάμου, καταγόμενος από την Ανώπολη Σφακίων.

- Γεώργιος Μαριάνος(βιολιστής), γιός του Ανδρέα, γεννημένος στον Δραπανιά Κισάμου, καταγόμενος από την Ανώπολη Σφακίων.

- Μανώλης Φαντάκης(Φαντομανώλης - βιολιστής), γεννημένος στα Κοτσιανά Κισάμου, καταγόμενος από τους Κομιτάδες Σφακίων.

- Νικόλαος Φαντάκης(Ζερβός - βιολιστής), γεννημένος στα Κοτσιανά Κισάμου, καταγόμενος από τους Κομιτάδες Σφακίων.

- Μανώλης Σκορδυλάκης(βιολιστής), γεννημένος στις Καλάθενες Κισάμου, καταγόμενος από το Μουρί Σφακίων.

- Μπονάτος Θοδωρής(βιολιστής), γεννημένος στα Περβολάκια Κισάμου, καταγόμενος από την Αράδαινα Σφακίων.

- Μαριανάκης Πολιός(λαγουτιέρης), γεννημένος στον Δραπανιά Κισάμου, καταγόμενος από την Ανώπολη Σφακίων.

- Μαριανάκης Στελιος(βιολιστής), γεννημένος στις Βούβες Κισάμου, καταγόμενος από την Ανώπολη Σφακίων.

- Γεώργιος Φαντάκης(βιολιστής), γεννημένος στα Κοτσιανά Κισάμου, καταγόμενος από τους Κομιτάδες Σφακίων.

- Ορέστης Φαντάκης(λαγουτιέρης), γεννημένος στα Κοτσιανά Κισάμου, καταγόμενος από τους Κομιτάδες Σφακίων.

Ιδιαίτερη απήχηση στην επαρχία Σφακίων είχαν ο Ανδρεάς Μαριάνος, ο Γεώργιος Μαριάνος, ο Μανώλης Φαντάκης και ο Νικόλαος Φαντάκης(Ζερβός)। Ειδικότερα, ο Ανδρέας Μαριάνος ήταν από τους πρώτους που διέδοσαν τα συρτά στην επαρχία Σφακίων κατά το 1870 μιας και έπαιζε συχνότατα εκεί(από μαρτυρία του Γεωργίου Μαριάνου). Επίσης ο Γεώργιος Μαριάνος έπαιζε σχεδόν σε ετήσια βάση στα τοπικά πανηγύρια και γλέντια της Ανώπολης. Ο Μανώλης Φαντάκης άκμασε στους Κομιτάδες και στα όμορα χωριά(Χ.Σφακίων, Βρασκά, Βουβά κλπ) περίπου από το 1900 έως το 1920 και από ότι λέγεται, είχε "φιλικό" ανταγωνισμό με τον Ανδρέα Μαριάνο που υπήρξε και δάσκαλος του. Στα χρόνια του μεσοπολέμου επίσης, έχουμε αρκετές μαρτυρίες για ιδιαίτερη απήχηση του Νικ.Φαντάκη(Ζερβού) στα χωριά του Ασκύφου, αλλά και στους Κομιτάδες. Σίγουρα η εργασία αυτή που γίνεται από το blog μας, χρειάζεται περαιτέρω έρευνα μιας και η ιδιαιτερότητα της επαρχίας Σφακίων(που έρχεται σε σχετική αρμονία με την μουσική κουλτούρα της Κισάμου) είναι αδύνατον να καταγραφεί σε τόσες λίγες γραμμές. Σίγουρα θα ακολουθήσει και δεύτερο μέρος, αλλά και ανάλυση των τοπικών(σφακιανών) μουσικών μοτίβων και πώς αυτά εξαπλώθηκαν και διαδόθηκαν στην Κίσαμο. Και μιλάμε ασφαλώς για τα ριζίτικα τραγούδια και το πεντοζάλι.

Μανώλης Φαντάκης

Ανδρέας Μαριάνος

Γεώργιος Μαριάνος

ΔΗΜΗΤΡΗΣ ΣΓΟΥΡΟΜΑΛΛΗΣ

1881 - 1957

Από την πολύ παλιά φρουρά των λαγουτιέρηδων, τότε που με πρωτόγονα όργανα προσπαθούσαν να αποδόσουν την κρητική μουσική. Καταγόταν από τις Καλάθενες Κισάμου και για εκείνη την εποχή μπορούμε να πούμε ότι ήταν "επαγγελματίας" μουσικός, μιας και τα λαγούτα σπάνιζαν ακόμα. Έπαιξε με σημαντικά ονόματα της κισαμίτικης μουσικής, όπως ο μεγάλος βιολιστής Κων/νος Κουνελάκης, ο Μανιατογιάννης και ο λυράρης Νικηφόρος Μαυροδημητράκης, με τον οποίο συνεργάστηκαν αποκλειστικά για πολλά χρόνια.
Μέτριο πρίμο παίξιμο και κυρίως πασαδόρικο ώστε να κρατάει τον ρυθμό. Μην ξεχνάμε όμως ότι τότε το λαγούτο βρισκόταν στα "σπάργανα", πρωτού οι παρουσίες των Στ.Μαυροδημητράκη και Γ.Κουτσουρέλη του δώσουν την αίγλη που του αξίζει.