ΤΟ ΒΙΟΛΙ ΗΤΑΝ ΟΡΓΑΝΟ ΤΩΝ ΑΣΤΩΝ;

Αφορμή για τις παρακάτω γραμμές, ήταν μια σειρά κειμένων που αναρτήθηκαν σε γνωστό φόρουμ και που διχάζουν για ακόμα μια φορά το μουσικόφιλο κοινό της Κρήτης. Για άλλη μια φορά λοιπόν, ο πόλεμος "λύρα ή βιολί" πρό των πυλών. Η θέση μας είναι γνωστή και πάγια από αυτό εδώ το blog. Άλλωστε, η μαντινάδα που είχε συνθέσει ο μακαρίτης ο Τζιμάκης, μας εκφράζει πλήρως: Ή λύρα παίζεις, ή βιολί, δεν έχει σημασία. Αυτός που παίζει τ'όργανο έχει και την αξία.
Το να μπούμε στην διαδικασία και ψάξουμε για ακόμα μια φορά, ποιό όργανο είναι το παλαιότερο στην Κρήτη, η λύρα ή το βιολί, δεν νομίζω να μας κάνει να αισθανθούμε δικαιωμένοι. Άλλωστε, ούτε η λύρα, ούτε και το βιολί είναι γηγενή κρητικά όργανα. Πάντα υπήρχαν και υπάρχουν καλοί και κακοί λυράρηδες, καλοί και κακοί βιολιστές, καλοί και κακοί λαγουτιέρηδες κ.ο.κ. Αυτό όμως που δημιούργησε εντυπώσεις, είναι η άποψη που γράφτηκε ότι το βιολί ήταν όργανο των ανώτερων οικονομικά και πνευματικά τάξεων, όργανο των αστικών περιοχών και έπαιζε συγκεκριμένη μουσική, δηλαδή καμία σχέση με την παραδοσιακή μουσική. Δεν ξέρω όμως κατά πόσον π.χ. ο Βουρογιάννης (1821-1920) από την Μονή Σελίνου ήταν αστός! Όπως δεν ξέρω κατά πόσον βιολιστές της ίδιας περιόδου όπως ο Φελεσογιάννης από τον Αερινό Κισάμου, ο Ματζουράνας από τις Λουσακιές Κισάμου, οι Μπαλαμποί από τα Μπαλαμπιανά κλπ, ήσαν όλοι αυτοί ......αστοί!Και δεν ξέρω, αν το κοινό στο οποίο απευθύνονταν καλλιτεχνικά, ήταν αστικό! Εκτός και αν θεωρείται αστική περιοχή, η ορεινή περιφέρεια των Εννιά Χωριών, του Σελίνου, των Μεσογείων κλπ. Σίγουρα το βιολί κατασκευαζόταν από εξειδικευμένους οργανοποιούς και ήταν κάπως πιο ακριβό όργανο, αυτό όμως δεν σημαίνει ότι προοριζόταν για κάποια...σαλόνια. Κάθε άλλο, τουλάχιστον η παράδοση μας έχει διασώσει άλλα πράγματα.
Για ακόμα μια φορά θίχτηκε το θέμα "Ναύτης". Η άποψη μας για τον Ναύτη, είναι γνωστή. Σαν καλλιτέχνης, σαν δημιουργός, σαν ερευνητής, σαν άνθρωπος. Ένα πραγματικό στολίδι, όχι μόνο για την μουσική της Κρήτης, αλλά για ολόκληρη την Ελλάδα. Και ίσως να είχε την "ατυχία" να γεννηθεί στην Κρήτη, διότι αν γεννιόταν αλλού, ίσως να τον εκτιμούσαν πραγματικά για την αξία του. Και τα λάθη, είναι ανθρώπινα. Από όπου και αν προέρχονται. Κάποιοι όμως, αυτά τα λάθη τα έκαναν εις γνώσιν τους, τα προέβαλαν ώς ατράνταχτα επειχειρήματα για να να δικαιολογήσουν τι; Ίσως τον μουσικό ευνουχισμό που αρέσκονταν να κάνουν.
Λίγος σεβασμός λοιπόν και κυρίως, σεβασμός σε αυτούς που σήμερα δεν ζούν και δεν μπορούν να μας απαντήσουν στον αντίλογο τους, είτε λέγονται "Ναύτης", είτε "Καράς", είτε "Σκορδαλός". Ας μείνουμε σε αυτά που μας άφησαν ώς παρακαταθήκη, είτε συμφωνούμε μαζί τους, είτε όχι, είτε έκαναν καλό ή κακό. Και ας μην επιμένουμε στις έριδες του παρελθόντος.

Υ.Γ.1 Επειδή θίχτηκε το περι απαγόρευσης του βιολιού από τα ΜΜΕ τουλάχιστον για τρείς δεκαετίες(επισήμως), ήδη από το 1955 η πρώτη διαταγή του ΕΙΡ Χανίων, απαγόρευσε στους βιολιστές να παίζουν κρητική μουσική από το ραδιόφωνο. Η ίδια διαταγή επικυρώνεται το 1961 με την υπ.αριθμ. Α/5519/Γ.Γ.2917/61 και καταλήγει την ίδια χρονιά με την υπ.αριθμ. Α/6213/Γ.Γ.12/10/61. Η νεώτερη απαγόρευση έγινε το 1967 και ακόμα(!!!!) δεν έχει επισήμως αρθεί!

Υ.Γ.2. Το βιολί,επειδή επισημάνθηκε κάτι τέτοιο, δεν ήταν το κύριο όργανο μόνο στον νομό Χανίων. Το ίδιο συνέβαινε και στον νομό Λασιθίου αλλά και στις περισσότερες περιοχές του νομού Ηρακλείου, τουλάχιστον μέχρι τα χρόνια της Κατοχής.

ΝΕΕΣ ΔΙΣΚΟΓΡΑΦΙΚΕΣ ΔΟΥΛΕΙΕΣ

Κυκλοφόρησαν νέες δισκογραφικές δουλειές Κισαμιτών καλλιτεχνών τον τελευταίο καιρό και όλες είναι αξιόλογες.



Ο Θοδωρής Πολυχρονάκης και ο Δημήτρης Χαρτζουλάκης ηχογράφησαν μια ζωντανή τους στιγμή στο Ράδιο Ριζίτες με γνήσιους κισαμίτικους σκοπούς, παιγμένους με άρτια δεξιοτεχνία.




Ο Μανώλης Φαντάκης κυκλοφόρησε την τελευταία του δουλειά με τίτλο "Έλα να αλλάξουμε καρδιές" με παλιές συνθέσεις του παππού του Νικ.Φαντάκη(Ζερβού) και του προπάππου του Εμ.Φαντάκη(Φαντομανώλη), καθώς και με νέες δικές του συνθέσεις.




Ο Ηλίας Χορευτάκης κυκλοφόρησε την νέα του δουλειά με τίτλο "Πόσο μου λείπεις", στην οποία περιέχονται πολλά παραδοσιακά κρητικά τραγούδια, αλλά και τέσσερις νέες συνθέσεις του, όλα παιγμένα άψογα με την γνωστή δεξιοτεχνία του Κισαμίτη καλλιτέχνη.

ΔΗΜΗΤΡΗΣ ΧΑΡΤΖΟΥΛΑΚΗΣ

Ο Δημήτρης Χαρτζουλάκης ανήκει στην γενιά των νέων καλλιτεχνών που δραστηριοποιούνται τα τελευταία χρόνια με ενεργό τρόπο στην κρητική μουσική.
Μεγάλωσε στο Καστέλλι Κισάμου και από πολύ μικρός μπολιάστηκε με τις μελωδίες της παραδοσιακής μας μουσικής. Το ταλέντο του και η δεξιοτεχνία του δεν άργησαν να φανούν. Είναι εγγονός του αείμνηστου λαγουτιέρη, του Δημ.Χαρτζουλάκη από τον Κάμπο Κισάμου, για τον οποίο έχει γίνει ξεχωριστό αφιέρωμα από το blog μας.
Ο Δημήτρης εδώ και αρκετά χρόνια συνεργάζεται αποκλειστικά με τον παραδοσιακό βιολιστή, τον Θοδωρή Πολυχρονάκη, με τον οποίο είναι και κουμπάροι,κι έχουν εμφανίστεί σε πλήθος εκδηλώσεων ανα την Ελλάδα. Επίσης, έχει συμμετάσχει στις δύο δισκογραφικές δουλειές του Θοδ.Πολυχρονάκη.

ΠΑΝΗΓΥΡΙ ΣΤΟ ΒΟΥΛΓΑΡΩ ΚΙΣΑΜΟΥ

Την παραμονή του Δεκαπενταύγουστου, 14/8/2011, στην Παναγία της Κορυφής του Βουλγάρω Κισάμου, διοργανώνεται το καθιερωμένο πλέον μεγάλο πανηγύρι. Με το πέρας του Εσπερινού, θα προσφερθούν νηστίσιμα εδέσματα και κρασί, καθώς θα υπάρξει και μουσικό πρόγραμμα με το συγκρότημα του Α.Μαρτσάκη.

ΕΚΔΗΛΩΣΗ ΣΤΗΝ ΜΑΛΑΘΥΡΟ

Παραδοσιακή εκδήλωση στην Μαλάθυρο Κισάμου από τον σύλλογο Νέων Μαλαθύρου.
Αποσπερίδα, ανήμερα της Παναγίας τον Δεκαπενταύγουστο στο "Πάνω χωριό" της Μαλαθύρου στις 21:00 μ.μ. όπου θα σας διασκεδάσει το συγκρότημα: Στρατής Σκαράκης(βιολί), Γιώργος Ανουσάκης και Γιώργος Στρατάκης στα λαγούτα.

ΜΙΧΑΛΗΣ ΛΟΥΦΑΡΔΑΚΗΣ - ΗΧΟΓΡΑΦΗΣΗ

Ζωντανή ηχογράφηση με τον δεξιοτέχνη βιολιστή, Μιχάλη Λουφαρδάκη.

ΕΚΔΗΛΩΣΗ ΣΤΙΣ ΒΟΥΒΕΣ

Την Παρασκευή, 5 Αυγούστου 2011, στις Βούβες Κισάμου Χανίων, στον χώρο του δημοτικού σχολείου και στα πλαίσια της καθιερωμένης "Γιορτής του Κρασιού" θα σας διασκεδάσει ο βιολιστής Ηλίας Χορευτάκης με το συγκρότημα του. Ώρα προσέλευσης: 22.00 μ.μ.

ΚΙΣΑΜΙΤΙΚΟΣ ΑΥΓΟΥΣΤΟΣ 2011

Για τέταρτη συνεχή χρονιά θα πραγματοποιηθεί στην παραλία του Καστελλίου (μεταξύ Σταδίου και παλιού Τελωνείου), ο «Κισαμίτικος Αύγουστος», που φέτος τα έχει θέμα το «Κρητικό καλάθι». Στόχος των φετινών εκδηλώσεων, που θα συνδιοργανώσουν η Περιφερειακή Ενότητα Χανίων, ο Δήμος και η Κοινωφελής Επιχείρισή Κισάμου, είναι η προβολή των τοπικών προϊόντων της Κρήτης.
Η έκθεση θα διαρκέσει από την Παρασκευή 12 έως την Κυριακή 21 Αυγούστου με εκατό περίπτερα τα οποία θα εκθέτουν τοπικά προϊόντα και είδη λαϊκής τέχνης. Παράλληλα, καθ’ όλη τη διάρκεια του 10ημέρου θα πραγματοποιηθούν πολιτιστικές και άλλες παράλληλες εκδηλώσεις για την προβολή του πολιτισμού της Κρήτης και την περαιτέρω προσέλκυση επισκεπτών.
Στην έκθεση έχουν τη δυνατότητα να συμμετάσχουν Βιοτέχνες, Συνεταιρισμοί, Παραγωγοί, Πολιτιστικοί Σύλλογοι και Δήμοι.

ΒΡΑΔΙΑ ΣΥΡΤΟΥ ΣΤΙΣ ΛΟΥΣΑΚΙΕΣ

Ο πολιτιστικός σύλλογος Λουσακιών Κισάμου, διοργανώνει την καθιερωμένη βραδιά κρητικού συρτού, στον τόπο που πρωτοχορεύτηκε.
Η εκδήλωση θα λάβει χώρα στο δημοτικό σχολείο Λουσακιών, την 1η Αυγούστου και ώρα 21.00, καθώς και την 2η Αυγούστου στις 11.00 π.μ.
Η εκδήλωση, εκτός από την μουσική της Κρήτης, είναι αφιερωμένη και στις μουσικές παραδόσεις Μικράς Ασίας και Νήσων. Συμμετέχουν, το μουσικό συγκρότημα "ΝΕΡΤΕΡΑ", η χορευτική συντροφιά Λουσακιών, και η παραδοσιακή συντροφιά "ΟΝΕΙΡΟΚΡΗΤΕΣ". Στο μουσικό πρόγραμμα, ο Α.Μαρτσάκης με το συγκρότημα του.

ΕΚΔΗΛΩΣΗ ΣΤΗΝ ΣΠΗΛΙΑ ΚΙΣΑΜΟΥ

Οι συλλόγοι Κυριών και Δεσποινίδων και Πολιτιστικός σύλλογος Σπηλιάς Κισάμου, σας καλούν το Σάββατο 16 Ιουλίου 2011 στην πλατεία της Σπηλιάς για την "γιορτή λεμονιού".
Στο κρητικό πρόγραμμα, θα σας διασκεδάσουν οι Αφοι Περουλάκη.